VINH QUANG ĐỨC MẸ MARIA

Thánh Anphong Maria de Ligouri
Phạm Duy Lễ chuyển ngữ

MARIA, TRẠNG SƯ ĐẦY TÌNH THƯƠNG

Trạng sư của tội nhân

Chúng ta có rất nhiều lý do để yêu mến Đức Maria Nữ Vương chí ái. Những lý do ấy nhiều đến nỗi dầu khắp trong vũ trụ, hết mọi nơi đều ca tụng Mẹ, hết mọi ngôn ngữ chỉ nói về Mẹ, hết mọi người đều cảm tử hiến dâng mạng sống mình vì Mẹ, cũng là chưa thấm gì đối với những niềm tôn kính tri ân chúng ta phải hiến dâng Mẹ, vì tình yêu dịu dàng Mẹ yêu thương hết mọi người, cả những tội nhân thống khổ mà vẫn còn âm ỉ một tàn lửa tôn sùng Mẹ.

Á thánh Giôđanô Saxê – người vì khiêm hạ đã tự mệnh danh là Idiota, Ngu Công4- có viết: “Maria không thể không yêu thương những người mến Mẹ. Hơn nữa, Mẹ còn đoái đi tới chỗ phụng sự những người phụng sự Mẹ. Nếu họ là tội nhân, thì Mẹ sẽ dùng toàn thể quyền can thiệp của Mẹ mà xin Chúa thứ tha họ”. “Lòng nhân từ của Mẹ rất cao cả, tình thương của Mẹ rất bao la, không một ai, dầu hư hỏng đến đâu, phải e ngại gieo mình dưới chân Mẹ. Không bao giờ Mẹ xua đuổi một ai chạy tới Mẹ. Mẹ Maria, với tư cách một trạng sư nhân ái, luôn đích thân hiến dâng lên Thiên Chúa những lời cầu xin của tôi tớ Mẹ, nhất là những lời cầu xin kêu đến Mẹ. Chúa Giêsu can thiệp cho chúng ta bên Cha thế nào, thì Mẹ Maria cũng can thiệp cho chúng ta bên Chúa Giêsu như vậy. Mẹ luôn luôn bàn đến chuyện cứu thoát chúng ta, và xin cho chúng ta những ân sủng chúng ta mong cầu, bên Cha cũng như bên Con”. Thế nên, chân phúc Đêni có lý biết mấy khi tuyên xưng Maria là “nơi ẩn ngụ duy nhất của những linh hồn lạc lõng, là hi vọng của người cơ khổ, và là trạng sư của hết mọi phạm nhân đến ẩn nương bên Mẹ”.

Nếu có tội nhân nào không hoài nghi gì về quyền năng của Mẹ Maria, nhưng còn ngờ vực tình thương của Mẹ, e ngại không biết Mẹ có muốn nhận biện hộ cho không, vì mình tội lỗi nặng nề, thì xin cứ can đảm lên, và nghe lời thánh Bonaventura sau đây: “Đặc ân trọng đại nhất, đặc ân độc nhất vô nhị của Mẹ Maria là đặc ân được cầu xin Chúa Giêsu ban xuống tất cả những gì Mẹ muốn. Nhưng đặc ân đó có ích gì cho chúng ta, nếu Mẹ Maria không lo gì đến chúng ta? Không, chúng ta không được hoài nghi điều ấy, chúng ta cứ tuyệt đối tin chắc, và cảm tạ Chúa và Mẹ chí thánh luôn luôn đi! Nếu ở bên Chúa, Mẹ có uy quyền hơn tất cả các thánh, thì Mẹ cũng là trạng sư hảo tâm nhất, nhiệt thành nhất đòi quyền lợi cho ta”. Thánh Germanô hoan hỉ kêu lên: “Vâng, lạy Mẹ thương xót, ai lo cho chúng con và lợi ích chúng con bên Chúa Giêsu như Mẹ được? Ai nâng đỡ chúng con trong gian nan như Mẹ? Ai hộ phù những tội nhân đáng thương một cách tha thiết đến chiến đấu giúp họ như Mẹ?”. A! không bao giờ chúng con có thể hiểu được tất cả những ơn quyền năng và tình yêu của Mẹ đã ban xuống chan hòa trên chúng con”. Chân phúc Idiota giảng giải: “Hết thảy các thánh đều thi hành quyền bảo trợ trên những người được trao phó cách riêng cho các ngài, môn đệ các ngài được bênh vực hơn các tín hữu khác. Đức Maria, Mẹ Thiên Chúa, vì là Nữ Vương toàn thể nhân loại, nên Mẹ cũng là Mẹ hộ phù hết thảy mọi người và lo giải cứu mọi người”.

Theo đó, ai cũng được Mẹ Maria ân cần săn sóc, kể cả các tội nhân. Và chính những tội nhân đáng thương nhất lại là những người hân hạnh được Mẹ lấy làm vinh dự bảo trợ đặc biệt, như Mẹ đã nói với nữ tu đáng kính Maria Vilani: “Sau tước hiệu Mẹ Thiên Chúa, thì tước hiệu làm vinh danh Mẹ nhất là tước hiệu trạng sư của các tội nhân”.

Vị Trọng tài tối cao

Á thánh Amêđê viết: “Đức Nữ Vương chúng ta luôn luôn hiện diện trước uy nhan Thiên Chúa, luôn luôn can thiệp cho chúng ta bằng những lời cầu xin thế lực của Mẹ. Ngày nay ở thiên đàng, Mẹ biết rất rõ ràng những nỗi thống khổ, những nhu cầu của linh hồn chúng ta, Mẹ không sao không động lòng trắc ẩn trước tình cảnh của chúng ta được. Với tâm tình một Người Mẹ đầy nhân ái yêu đương, Mẹ luôn luôn tìm cách cứu trợ và giải thoát chúng ta”. Cho nên Cha Risa kêu gọi mỗi người chúng ta, dầu tình cảnh bi thảm thế nào đi nữa, cũng cứ tin tưởng cầu đến Nữ trạng sư hiền dịu Maria, chắc chắn lúc nào Mẹ cũng sẵn sàng cứu trợ họ. Vì, cha Gôđêphiđô nói: “Maria luôn luôn sẵn sàng cầu xin cho toàn thể thế giới”.

Thánh Bênađô kêu gọi: “Bọn cô lữ trên đường trần gian chúng ta có một nữ trạng sư trên trời. Nữ trạng sư đó là Mẹ đầy tình thương, là Mẹ của vị Thẩm phán đoán xử chúng ta. Mẹ sẽ điều chỉnh tình trạng vụ án chúng ta một cách rất có lợi và hiệu quả đẹp cho chúng ta chừng nào!” Suy niệm về tình thương yêu và ân cần Rất Thánh Đồng Trinh bày tỏ để luôn luôn can thiệp trước tòa Chúa, xin tha tội cho chúng ta, ban ơn cho chúng ta, giải thoát chúng ta khỏi muôn vàn nguy hiểm, và an ủi chúng ta lúc khổ sầu, thánh Âutinh tin tưởng nói: “Thật vậy, ôi Maria, trong tất cả các thánh, chúng con chỉ nhìn trông một mình Mẹ chăm sóc đến lợi ích chúng con thôi”. Nói thế cũng như nói: Lạy Mẹ, không ai hoài nghi tất cả các thánh trên trời đều có lòng săn sóc đến phần rỗi chúng con, đều cầu bầu cho chúng con. Nhưng thấy Mẹ đem hết tình âu yếm yêu đương nhường ấy mà cầu xin Chúa thương đoái chúng con, chúng con phải chân nhận rằng, ở trên trời, chúng con có một nữ trạng sư biện hộ cho chúng con, nữ trạng sư đó chính là Mẹ. Trong thực tế, có ai bao giờ hiểu được Mẹ Maria đã luôn luôn ân cần can thiệp cho chúng ta bên tòa Chúa đến thế nào không? Thánh Germanô viết: “Mẹ hăm hở bảo trợ chúng ta không bao giờ thỏa mãn”. Phải rồi, Mẹ rất cảm thương những nỗi cơ cực của chúng ta, rất yêu dấu chúng ta đến nỗi Mẹ không ngừng cầu bầu và lúc nào cũng khởi sự cầu bầu cho chúng ta. Không khi nào Mẹ có thể thỏa chí trong việc cầu xin Chúa gìn giữ chúng ta khỏi mọi tai ương và ban tràn ngập ân sủng xuống cho chúng ta. Thật, thánh Germanô rất có lý khi nói: Mẹ hăm hở bảo trợ chúng ta không bao giờ thỏa mãn.

Lũ tội nhân khổ sở chúng ta sẽ phải phàn nàn biết bao nếu không có vị nữ trạng sự cao trọng này, vị nữ trạng sư uy quyền và thương cảm vô hạn lượng, vị nữ trạng sư khôn ngoan và khéo léo đến nỗi, theo lời cha Risa, đến nỗi Chúa Giêsu là Thẩm phán chúng ta không tìm đâu ra án lý để tuyên án phạt những tội nhân mà Mẹ nhận biện hộ cho nữa. Cho nên Gioan Nhà Trắc địa kêu lên cùng Mẹ rằng: “Kính chào Mẹ là trọng tài tối cao hòa giải tất cả các cuộc tranh nghị”, vì tất cả các vụ tố tụng mà vị nữ trạng sư lỗi lạc này nhận biện hộ cho, đều là những vụ tố tụng thắng lợi cả.

Trạng sư khoan dung thùy mị

Chính bởi lý do trên mà thánh Bonaventura tuyên xưng Maria là Abiga khôn khéo. Theo sách Samuen cuốn nhất, Abiga là một phụ nữ đã khôn khéo dùng những lời xin hùng hồn mà làm nguôi ngoai được cơn giận của hoàng đế Đavít đổ trên nhà phú hộ Naban. Trước lời xin khéo léo của bà, nhà vua đã phải chúc tụng, để chứng tỏ lòng tri ân vì bà đã can gián nhà vua khỏi phạm vào một tội ác: Ái khanh thật có phúc vì đã ngăn được bàn tay báo oán của trẫm (1 Sm 25, 33). Thái độ khôn khéo và tâm tình thùy mị đó cũng chính là thái độ và tâm tình Thánh Nữ Đồng Trinh luôn luôn biểu lộ để biện hộ cho hết mọi tội nhân. Mẹ cũng dùng những lời xin hùng biện và hồn hậu để làm bớt căng thẳng phép công Thiên Chúa, đến nỗi có thể nói Chúa cũng phải chúc tụng, cảm ơn Mẹ vì đã can ngăn Chúa khỏi tống khứ và trừng phạt các tội nhân xứng tội họ. Theo thánh Bênađô, chính là cốt chỉ đem hết tình thương có thể để xử với chúng ta, mà Cha hằng hữu, chưa hài lòng vì đã đặt Chúa Giêsu Kitô làm Trạng sư chính thức biện hộ cho chúng ta bên tòa Cha, còn tuyển nhiệm Maria làm trạng sư biện hộ cho chúng ta bên tòa Chúa Giêsu Kitô nữa.

Thánh Bênađô lại nói thêm: đành rằng Chúa Giêsu là Trung gian công lý duy nhất giữa Thiên Chúa và nhân loại. Một mình Người đã có thể căn cứ vào công trạng chính Người đã lập, những lời hứa chính Người đã tuyên ban, mà xin được Thiên Chúa ban ơn tha thứ và các ân sủng cho ta. Nhưng nhân loại vẫn còn tuyên nhận trong Chúa Giêsu một uy quyền Thiên Chúa, uy quyền sở hữu của Chúa là Thiên Chúa, và vì uy quyền ấy vẫn còn làm cho chúng ta kinh sợ, cho nên chúng ta phải được một nữ trạng sư nữa, để có thể cầu đến mà đỡ phải sợ hãi, trái lại, còn được tin tưởng hơn. Vị nữ trạng sư ấy chính là Mẹ Maria. Chúng ta không thể tìm đâu ra được một nữ trạng sư có uy tín hơn Mẹ bên tòa Chúa, và có tình thương hơn Mẹ đối với chúng ta. Thế nên, thánh tiến sĩ thêm, ai cứ lúng túng sợ sệt mãi không dám đến sấp mình dưới chân Mẹ, thì làm nhục cho lòng nhân từ của Mẹ biết bao! “Vậy thì sao nhân loại nhu nhược chúng ta còn ngại thưa cùng Mẹ? Mẹ có phải là người nghiêm khắc, đáng sợ như ta tưởng đâu? Mẹ chỉ là niềm nở, là khoan dung, là thùy mị thôi mà! Hãy mở đọc từng trang Phúc âm thư, nếu thấy có chỗ nào nói Mẹ là người nghiêm nghị, thì mới nên sợ đến gần Mẹ”. Nhưng Phúc âm có dòng chữ nào nói thế đâu? Vậy ta cứ hân hoan chạy đến cùng Mẹ, chính Mẹ sẽ can thiệp để giải cứu chúng ta.

Lời cầu xin của tội nhân

Thật đẹp đẽ và cảm động biết bao lời nguyện mà đức cha Guliêmô thành Paris đặt vào miệng tội nhân đến cầu xin Mẹ sau đây: “Lạy Mẹ Thiên Chúa, vì vướng dớp tội tình mà con lâm vòng cùng quẫn, con đầy lòng tin tưởng chạy đến cùng Mẹ. Nếu Mẹ xua đuổi con, thì con xin trình bày với Mẹ rằng Mẹ có trách nhiệm phải cứu trợ con đấy, vì toàn thể Giáo hội đều tuyên xưng và ca tụng Mẹ là Mẹ tình thương kia mà. Ôi Maria, Mẹ được Thiên Chúa quí yêu rất mực đến nỗi lúc nào cũng nghe lời Mẹ xin. Tình thương bao la của Mẹ không chịu sơ khoáng với một ai; tình ân cần thùy mị của Mẹ không bao giờ nỡ khinh thị một tội nhân nào, dầu họ cực kỳ trọng phạm, khi họ đến kêu cầu Mẹ. A! phải chăng toàn thể Giáo hội đã lầm lẫn, đã làm một việc vô ích khi tung hô Mẹ là nữ trạng sư, là nơi ẩn nương của những người cùng cực? Không, nghìn lần không, lạy Mẹ Maria, không bao giờ tội lỗi chúng con lại có thể lấp lối tình thương Mẹ tràn đến chúng con được. Chính tình thương ấy đã làm Mẹ trở nên trạng sư, nên trung gian giao hòa giữa Thiên Chúa và nhân loại, một trật nên nơi nương trú an toàn của hết mọi người cơ khổ, và nên hi vọng duy nhất của chúng con khi chúng con ra trước tòa Chúa. Hết mọi ân sủng và vinh quang cũng như thiên chức Mẹ Thiên Chúa của Mẹ, con dám nói, đều cốt để cứu vớt bọn tội nhân chúng con mà Mẹ được thụ hưởng, bởi vì Ngôi Lời Thiên Chúa trở nên Con Mẹ cũng cốt là để cứu rỗi họ. Mẹ đã ban cho thế giới tất cả nguồn mạch tình thương, thì sao Mẹ lại có thể không thèm thương đến một – chỉ một – tội nhân kêu cầu đến Mẹ được? A! ôi Maria, nhiệm vụ của Mẹ là tái lập cuộc hòa bình giữa Thiên Chúa và nhân loại, nên đúng hơn, Mẹ chỉ nên nghe tiếng gọi của tình Mẹ thương xót bao la mà đến cứu giúp chúng con, tình thương của Mẹ thắng vượt trên man vàn và man vàn tất cả tội lỗi cùng nết hư của con kia mà”.

Tôi muốn chấm dứt tiết này bằng lời hô hào của thánh Tôma Villanôva sau đây: Hỡi các linh hồn nhát đảm, các bạn hãy tự an ủi lòng; hãy thở mạnh khoan khoái và can đảm lên, hỡi các bạn tội nhân đáng thương. Nữ trạng sư biện hộ cho nhân loại là Đức Nữ Trinh tôn nghiêm Maria, Mẹ Thiên Chúa, Đấng xét xử chúng ta: Mẹ là trạng sư có thế lực, làm được tất cả những gì Mẹ muốn bên tòa Chúa; Mẹ là trạng sư rất minh mẫn, biết tìm mọi cách thức làm nguôi lòng Người; Mẹ là trạng sư chung cho toàn thể nhân loại, Mẹ đón tiếp hết mọi người và không từ chối cứu trợ và biện hộ một ai.

Bà dòng lạ

Nữ tu Beata ở đan viện Fontêvirô là một chứng minh hùng hồn rằng Đức Nữ Trạng sư cao cả của chúng ta đã tỏ hết tình thương chất chứa trong tâm hồn Mẹ đối với những người tội lỗi nặng nề. Truyện do cha Cêxarê (1) và cha Rho (2) thuật lại.

Chị nữ tu bạc phước đó mù dại cảm yêu một thanh niên nọ, đã quyết tâm bỏ đan viện cùng chàng trốn đi. Trước khi bỏ dòng, chị đến trước một tượng Đức Mẹ, đặt dưới chân Mẹ chìa khóa cổng tu viện mà chị có nhiệm vụ canh giữ, rồi trơ trẽn đi theo tiếng gọi của lòng. Hai người đem nhau sang miền lân cận, và sống một đời cực kỳ nhơ nhuốc.

Mười lăm năm qua đi trong cuộc sống thác loạn đó. Một hôm, giữa phố, tình cờ chị nữ tu gặp lại người vẫn bán thực phẩm cho đan viện. Chị chắc rằng người đó không nhận ra mình, mới hỏi xem ông ta có biết chị Beata không. Ông trả lời:

- Biết lắm chứ. Chị Beata là một chị dòng thánh thiện. Hiện chị đang làm giáo tập.

Nghe trả lời, Beata rất sửng sốt, không hiểu sao lại có truyện lạ lùng như vậy. Chị bèn cải trang trở về tu viện tìm hiểu xem sự thể ra thế nào. Đến tu viện, chị xin gặp chị Beata nào đó. Thì kìa, chị thấy Thánh Nữ Đồng Trinh hiện ra với chị, dung nhan y hệt tương Đức Mẹ mà lúc trốn đi, chị đã đem chìa khóa cổng tu viện và áo dòng đặt dưới chân. Đức Mẹ bảo chị:

- Beata, con nên biết rằng để giữ thanh danh cho con, Mẹ đã mặc lấy dung mạo con, và thay chỗ con làm hết mọi việc con phải làm trong tu viện này suốt mười lăm năm dằng dặc, tức là suốt thời kỳ con sống xa Thiên Chúa ngoài tu viện. Con ơi, con hãy trở về mà ăn năn đền tội. Chúa Giêsu Con Mẹ vẫn còn đang đợi chờ con. Con hãy cố gắng sống một cuộc đời gương mẫu để giữ mãi danh dự Mẹ đã sắm cho con trong mười lăm năm vừa rồi.

Nói xong, Đức Mẹ từ giã chị, biến đi.

Beata trở vào đan viện, mặc lại áo dòng và đầy lòng tin tưởng vào tình thương của Mẹ Maria, Người đã phù trì chị. Chị đã sống những ngày còn lại của đời chị một cách thật thánh thiện. Mãi khi gần giã thế, chị mới kể hết câu truyện đời chị như trên để cao vinh tình thương của Mẹ Maria.

Con sẽ không bội bạc nữa

Lạy Mẹ Chúa Cứu Thế tôn nghiêm, con chân nhận rằng trong bao năm trường, con đã xúc phạm đến Chúa và Mẹ rất nhiều vì con tệ bạc. Mẹ có ngoảnh mặt đi không thèm săn sóc gì cho con nữa cũng là đáng lắm: một kẻ bội bạc thì còn đáng gì được những ân huệ lớn lao. Nhưng, lạy Nữ Vương, con vẫn có một tư tưởng cao đẹp về tình nhân ái của Mẹ, và con tin chắc rằng: tình nhân ái đó còn lớn lao hơn sự bội bạc của con vô cùng. Vậy xin Mẹ cứ tiếp tục cứu trợ con, lạy Mẹ là nơi ẩn nương của những người tội lỗi, Mẹ đừng chán phù trì một tội nhân đang tin tưởng nơi Mẹ. Ôi Mẹ đầy tình thương, xin thương giơ tay nhân từ cứu vớt kẻ tội lỗi đọa lạc đang cầu xin tình thương của Mẹ.

Lạy Mẹ Maria, hoặc Mẹ hộ phù con đi, hoặc Mẹ bảo cho biết phải chạy đến cầu xin cùng ai có thể bênh vực được con một cách hiệu lực hơn Mẹ. Nhưng con sẽ tìm đâu ra một vị trạng sư có lòng trắc ẩn và nhiều quyền năng như Mẹ trước tòa Chúa là Con của Mẹ được? Tuyển nhiệm Mẹ làm Mẹ Chúa Cứu Thế, Chúa đã chỉ định cho Mẹ một nhiệm vụ là giải cứu các tội nhân, và vì thế, Mẹ cũng được chỉ định để giải cứu con. Ôi Maria, xin cứu vớt con đang khẩn cầu Mẹ! Con chẳng đáng Mẹ yêu thương con, nhưng lòng Mẹ ước vọng giải cứu những người hư hỏng làm cho con tin chắc rằng Mẹ hằng thương yêu con. Mà nếu Mẹ thương yêu con, thì sao con có thể hư mất được?

Lạy Mẹ chí ái, nếu nhờ Mẹ mà con được cứu rỗi như con hằng mong ước, thì con sẽ không bội bạc được nữa. Con sẽ ca ngợi Mẹ đời đời và đem hết linh hồn mến yêu Mẹ, để sửa lại sự bội bạc ngày qua, và thế là con đáp ứng được tình Mẹ thương yêu con vậy. Ở trên trời, nơi Mẹ hiển trị và hiển trị muôn đời, con sẽ được hạnh phúc biết bao vì được ca tụng tình thương của Mẹ và không ngừng hôn kính bàn tay từ mẫu của Mẹ, bàn tay đã bao lần cứu con thoát khỏi hỏa ngục mà con đã đáng vì tội con. Ôi Maria, ôi Mẹ cứu rỗi con, ôi Nữ Vương con, ôi Trạng Sư của con, con yêu mến Mẹ, con yêu mến Mẹ và con muốn yêu mến Mẹ đời đời. Amen. Amen. Tất cả hi vọng của con là thế. Xin cho con được như vậy.